مستند «آلبوم خانوادگی من» به کارگردانی محمدرضا نوروزبیگی با روایت امین زندگانی درباره سرنوشت عجیب یک خانواده فلسطینی است که در چهارمین روز از پانزدهمین دوره جشنواره مردمی فیلم عمار در سینما بهمن تهران اکران شد.
در این مستند، مرور تاریخ فلسطین از نگاه یک خانواده بررسی میشود .سوژه این مستند، روایت زندگی خانوادهای فلسطینی حد فاصل سالهای ۱۹۲۰ تا ۱۹۸۸، یعنی زمان وقوع انتفاضه اول است. خانوادهای که رانده شدنشان از سرزمین مادری باعث میشود که سرنوشت عجیبی پیدا کنند. آنها در واقع تلاش میکنند که خودشان را در مرزهای کشورهایی دیگر تعریف کنند و این امر، برای این جامعه رانده شده تبدیل به معضل بزرگی میشود و خانواده از هم پاشیده میشود. بخش زیادی از جمعیت فلسطین در میانه قرن بیستم از سرزمین خودشان رانده شده اند و این مستند تلاش کرده است که راوی درد و رنج این جمعیت بسیار زیاد باشد و اندکی از تاریخ سیاسی فاصله بگیرد و به مردم و انسان فلسطینی نزدیک شود. انسانی که سالها تلاش شده تا ملیتش از بین برود.
این کار با رویا شروع می شود. یعنی شخصیت اصلی به نام سعید رویایی میبیند و میگوید که من چند شب خواب عجیبی میبینیم، خواهر میگوید که این ادامه دارد و تکمیل میشود، انتهای کار این خواب تکمیل میشود و دایی این شخص که به نوعی در انتفاضه اول شهید میشود، می گوید برای روز پیروزی عکسی از آن روز در آلبوم وجود دارد. به عبارتی مستند این گونه روایت می شود که ابتدا یک رویا وجود دارد و در انتها رویا به نوعی تعبیر میشود.
این فیلم روایتی متفاوت با دیگر آثار ساخته شده در موضوع فلسطین دارد. مسئله فلسطین در کشور ما بیش از آنکه در آثار داستانی مورد بررسی قرار گرفته باشد، در آثار مستند حضور داشته و آن هم نه همه گونههای مستند، بلکه مستندهایی با رویکرد تاریخ سیاسی به آن پرداختهاند. لیکن در این فیلم کاری متفاوت انجام شده و دو حوزه داستانی و مستند در این اثر به یکدیگر نزدیک شده اند. در این مستند با عکسها و تصاویر آرشیوی، روایت منسجمی ساخته شده و مخاطب صرفاً با یک فوتوکلیپ روبهرو نیست، بلکه وجه مستند کار هم حفظ شده است.
مستند نگاهی دارد به افسانهای که صهیونیستها همواره به آن استناد میکنند: «سرزمین بدون ملت برای ملتی بدون سرزمین». این فیلم بیان می کند که این سرزمین، ملتی داشته که تعمداً در منابع تاریخی صهیونیستها انکار می شود. این اثر اشاراتی به چهرههای مشهور فلسطین همچون محمود درویش و ناجی علی نیز دارد.
نویسنده اثر «آلبوم خانوادگی من» حسامالدین ابوالحسنی، گرافیست و تدوینگر آن حامد پاشایی بوده و راوی آن امین زندگانی است. صداگذاری کار هم توسط سعید بابایی انجام شده است.
پانزدهمین دوره جشنواره مردمی فیلم عمار از ۸ تا ۱۳ دی ماه در سینما بهمن تهران در حال برگزاری است.
